Veelgestelde vragen

Over de maatregelen
Waarom wordt er in mijn woonplaats (geluid)onderzoek gedaan?
Wat is een (volledig benut) geluidproductieplafond?
Doet ProRail onderzoek in alle gemeenten in Nederland?
Hoe voert ProRail het akoestisch onderzoek uit?
Waarom wordt het geluidsniveau berekend en niet gemeten?
Wat is de maximumgrens voor het aantal toegestane decibellen (de zogenoemde ‘geluidsnorm’)?
Wat gebeurt er als er bij mijn woning/in mijn woonplaats overschrijding van de geluidsnorm wordt vastgesteld?
Welke geluidsaneringsmaatregelen zijn er?
Ik woon langs of in de buurt van het spoor en/of weet dat mijn woning een saneringswoning bij het MJPG is. Maar ik zie op de Geluidsmaatregelenkaart geen maatregelen bij mijn woning staan. Wat betekent dit?
Ik zie dat ik gevelisolatieonderzoek krijg. Wat betekent dit precies?
In de Geluidsmaatregelenkaart is sprake van een ‘cluster’. Wat houdt dit in?
Ik kan mijn woning niet terugvinden op de Geluidsmaatregelenkaart. Maar ik ben wel ooit geïnformeerd over MJPG-maatregelen in mijn gemeente, die ook voor mijn woning zouden gelden. Wat betekent dit precies?
Mijn gemeente treft momenteel geluidsmaatregelen. Komen daar later vanuit het MJPG aanvullende maatregelen bij?
Op mijn locatie zijn eerder al, los van het MJPG, geluidsaneringsmaatregelen getroffen en nu opnieuw. Waarom?
Welke gebieden/gemeenten zijn uitgesloten van het MJPG?
In de legenda staat de object status weergegeven. Wat betekent dit precies?
Over de planning
Wat gebeurt er nadat ProRail het geluidonderzoek heeft afgerond?
Wanneer worden de geluidsaneringsplannen opgesteld?
Wat gebeurt er nadat er voor mijn gemeente een geluidsaneringsplan klaarligt?
Wanneer worden de maatregelen tegen geluidoverlast uitgevoerd?
Wanneer zijn de saneringsplannen niet meer terug te draaien, oftewel onherroepelijk geworden?
Wat is een stedenbouwkundige visie en wanneer krijg je daarmee te maken?
Fasering
Hoe is het MJPG opgebouwd?
Inspraak
Wanneer zijn de geluidsaneringsplannen onherroepelijk?
Over de maatregelen

Waarom wordt er in mijn woonplaats (geluid)onderzoek gedaan?
In 2012 is de Wet milieubeheer voor geluid aangepast. De wet schrijft voor dat ProRail voor (bijna) alle stukken spoor een saneringsplan moet indienen. Op basis van een globaal akoestisch onderzoek is gebleken dat bij een aantal stukken spoor, verspreid over ongeveer 200 gemeenten, waarschijnlijk sprake is van een overschrijding van de geluidsnorm bij zogenoemde ‘volledig benutte geluidsproductieplafonds’ (zie ook vraag hieronder). ProRail werkt momenteel de akoestische onderzoeken in meer detail uit.

Wat is een (volledig benut) geluidproductieplafond?
In de Wet milieubeheer is voor elk stuk spoor in Nederland vastgesteld hoeveel lawaai het spoor maximaal mag produceren. Dat heet het ‘geluidsproductieplafond’. Deze ‘plafonds’ zijn gebaseerd op het aantal treinen en het type treinen dat reed in de jaren 2006, 2007 en 2008. Hier is het gemiddelde van genomen met daaraan toegevoegd een extra 1,5 decibel om eventuele groei van treinverkeer mogelijk te maken. Bij de berekeningen gaat ProRail uit van een volledig benut geluidsproductieplafond, oftewel de maximale hoeveelheid geluid die van het spoor af mag komen.

Doet ProRail onderzoek in alle gemeenten in Nederland?
Ja, we hebben bij alle trajecten in Nederland een geluidsonderzoek gedaan. Op basis hiervan bleek dat er, verspreid over 200 gemeenten, mogelijk sprake is van een overschrijding van de wettelijke normen.

Hoe voert ProRail het akoestisch onderzoek uit?
Het akoestisch onderzoek baseren we op geavanceerde computermodellen waarin veel gegevens zijn verwerkt, zoals de snelheid van de treinen, de weersinvloeden, de windrichting, het soort spoortraject en de samenstelling van de gebouwen in de omgeving. Aan de hand hiervan berekenen we hoeveel decibel er maximaal op bepaalde woningen komt; de zogenoemde ‘gevelbelasting’. Met die geluidsbelasting gaat we aan de slag. We meten dus niet ter plekke.

Waarom wordt het geluidsniveau berekend en niet gemeten?
Een berekend geluidsniveau geeft een veel betrouwbaarder beeld van het geluid in alle seizoenen én van de toekomstige situatie. Want we berekenen de geluidsbelasting van het aantal treinen dat over 10 jaar voorbijkomt. Het aantal treinen dat langskomt, verschilt bovendien enorm: per week, per seizoen, dag of nacht. Ook het weer speelt mee. Zelfs een week lang op locatie meten, geeft dus een vertekend beeld. Alle gegevens die we in ons computermodel stoppen, zijn wél gemeten, van het geraas van een goederentrein met een bepaalde lengte tot de invloed van wind. Dat geeft een veel betrouwbaarder beeld dan ‘losse’ metingen.

Wat is de maximumgrens voor het aantal toegestane decibellen (de zogenoemde ‘geluidsnorm’)?
De norm hangt af van de woningen en de spoorlijn. Er zijn drie saneringscategorieën: A, B en C. Voor elke categorie geldt een grenswaarde. Deze grenswaarde duidt de minimale geluidsbelasting op woningen, die binnen die categorie vallen, aan:

  • Categorie A: 65 dB
  • Categorie B: 70 dB
  • Categorie C: 60 dB

Categorie A:
Saneringssituaties die voor 2007 door de gemeenten zijn gemeld aan de minister van IenW (destijds VROM) omdat ze bij invoering van het ‘Besluit geluidhinder spoorwegen’ in 1987 een te hoge geluidbelasting hadden. Het gaat hierbij om het deel dat nog niet is gesaneerd, waarbij de geluidsbelasting nu nog uitkomt op meer dan 65 dB.

Categorie B:
Woningen, ligplaatsen voor woonschepen en standplaatsen voor woonwagens met een geluidbelasting van meer dan 70 dB.

Categorie C:
Woningen, ligplaatsen voor woonschepen en standplaatsen voor woonwagens met een geluidbelasting van meer dan 60 dB langs trajecten waar de geluidbelasting meer dan 5 dB is toegenomen sinds de invoering van het Besluit geluidhinder spoorwegen. Deze ‘grote groeitrajecten’ zijn eerder (voordat de Wet milieubeheer in 2012is gewijzigd) geïnventariseerd en opgenomen in het ‘Besluit geluid milieubeheer’.

Wat gebeurt er als er bij mijn woning/in mijn woonplaats overschrijding van de geluidsnorm wordt vastgesteld?
Met de resultaten van het geluidsonderzoek worden de plannen voor geluidsanering opgesteld. In de plannen staan oplossingen die voldoende geluidsreductie opleveren in verhouding tot de kosten, én die technisch haalbaar zijn. In het geval van een geluidscherm of geluidswal, wordt ook gekeken hoe dit past in de omgeving, zowel stedenbouwkundig als landschappelijk. Het ministerie van IenW beoordeelt daarna of deze oplossingen ook mogen worden uitgevoerd.

Welke geluidsaneringsmaatregelen zijn er?
Bij geluidsaneringsmaatregelen kun je denken aan geluidschermen, raildempers en isolatie van de woning zelf (gevelisolatie), of een combinatie hiervan. Soms zijn zogenoemde ‘locatiespecifieke’ maatregelen nodig, zoals bij een brug.

Ik woon langs of in de buurt van het spoor en/of weet dat mijn woning een saneringswoning bij het MJPG is. Maar ik zie op de Geluidsmaatregelenkaart geen maatregelen bij mijn woning staan. Wat betekent dit?
Dat betekent dat uw woning of in fase 2 valt of dat er bij uw woning geen geluidsmaatregelen vanuit het MJPG worden getroffen:

  • Afhankelijk van het budget dat over is na fase 1, besluit het ministerie van IenW of, en met welke geluidsmaatregel(en), de overige woningen die tot fase 2 behoren, worden aangepakt. Op dit moment is dat nog niet bekend.
  • Komen er geen geluidsmaatregelen vanuit het MJPG, dan kan er sprake zijn van toekomstige spoorvernieuwing, die de geluidsoverschrijding al wegneemt.
  • Of misschien zijn de geluidsmaatregelen helaas niet 'doelmatig' gebleken. Bijvoorbeeld doordat de kosten van de maatregelen (relatief) te hoog zijn in verhouding tot het aantal woningen en de hoogte van de geluidsbelasting op de woningen. Ook leveren maatregelen soms te weinig resultaat op, of zijn ze technisch niet mogelijk.

Ik zie dat ik gevelisolatieonderzoek krijg. Wat betekent dit precies?
Dit betekent dat er bij uw woning zelf onderzoek wordt gedaan. Is dit het geval, dan zijn maatregelen die het geluid aan de ‘bron’ aanpakken (het spoor), onvoldoende gebleken om de geluidsbelasting terug te brengen tot de wettelijke norm. Denk aan maatregelen als raildempers en geluidschermen. Bij gevelisolatieonderzoek wordt het geluidsniveau binnenin een woning onderzocht. Ligt het geluidsniveau daar boven de wettelijke norm, dan komt de woning in aanmerking voor gevelisolatie. Als onderdeel van het MJPG is Rijkswaterstaat verantwoordelijk voor het gevelisolatieonderzoek van RWS én ProRail. RWS neemt contact met u op en vraagt of ze mogen langskomen om onderzoek bij u te doen. Dit onderzoek gebeurt alleen met uw toestemming. Meer informatie kunt u vinden via: www.rws.nl/gevelisolatie.

In de Geluidsmaatregelenkaart is sprake van een ‘cluster’. Wat houdt dit in?
Een cluster is een groep woningen, waarbij aaneengesloten geluidsmaatregelen getroffen worden.

Ik kan mijn woning niet terugvinden op de Geluidsmaatregelenkaart. Maar ik ben wel ooit geïnformeerd over MJPG-maatregelen in mijn gemeente, die ook voor mijn woning zouden gelden. Wat betekent dit precies?
Er is dan al eerder onderzoek gedaan; een onderzoek dat is gedeeld met gemeenten. Enkele gemeenten hebben dit onderzoek ook gedeeld met hun bewoners. Door gedetailleerder akoestisch onderzoek is nu gebleken dat uw woning helaas toch niet in aanmerking komt voor geluidsmaatregelen.

Mijn gemeente treft momenteel geluidsmaatregelen. Komen daar later vanuit het MJPG aanvullende maatregelen bij?
Op de Geluidsmaatregelenkaart is aangegeven welke woningen saneringswoningen zijn, evenals de maatregelen die vanuit het MJPG in het saneringsplan komen. Is uw woning als saneringswoning aangemerkt? Dan komen er mogelijk vanuit het MJPG geluidsmaatregelen bij, aanvullend op die van uw gemeente. Heeft u hier aanvullende vragen over, dan kunt u deze stellen via ‘Stel uw vraag’ onderaan deze pagina.

Op mijn locatie zijn eerder al, los van het MJPG, geluidsaneringsmaatregelen getroffen en nu opnieuw. Waarom?
Als er nu vanuit het MJPG opnieuw maatregelen in het saneringsplan komen, dan hebben de huidige akoestische berekeningen uitgewezen dat de eerdere geluidsmaatregelen niet voldoende zijn om de geluidsbelasting terug te brengen tot de wettelijk toegestane norm. Heeft u hier aanvullende vragen over, dan kunt u deze stellen via ‘Stel uw vraag’ onderaan deze pagina.

Welke gebieden/gemeenten zijn uitgesloten van het MJPG?
Dat zijn alle locaties, waar al andere geluidsaneringsprojecten in gang zijn gezet. Heeft u hier aanvullende vragen over, dan kunt u deze stellen via ‘Stel uw vraag’ onderaan deze pagina.

In de legenda staat de object status weergegeven. Wat betekent dit precies?
Met behulp van de object status wordt aangeduid of woningen op basis van het geluidsonderzoek vanuit het MJPG in aanmerking komen voor geluidsmaatregelen. ‘Geen sanering’ houdt in dat woningen op basis van het geluidsonderzoek niet in aanmerking komen voor geluidsmaatregelen. ‘Sanering’ betekent dat woningen op basis van het geluidsonderzoek in aanmerking komen voor geluidsmaatregelen. ‘Sanering en gevelonderzoek’ duidt aan dat woningen naast geluidsmaatregelen in aanmerking komen voor aanvullend gevelonderzoek, omdat de geluidsmaatregelen de geluidsbelasting onvoldoende terugbrengen om de wettelijke norm te halen.

Over de planning

Wat gebeurt er nadat ProRail het geluidonderzoek heeft afgerond?
Na afronden van het geluidsonderzoek is duidelijk waar wel of geen geluidswerende maatregelen nodig zijn. Zijn ze wél nodig, dan wordt er voor uw gemeente een saneringsplan opgesteld waarin de te nemen maatregelen staan. Om tot een saneringsplan te komen, zal ProRail eerst de technische haalbaarheid van de maatregelen onderzoeken, de zogenaamde ‘engineering’.

Wanneer worden de geluidsaneringsplannen opgesteld?
Het grootste gedeelte van de plannen wordt opgesteld vanaf 2019 tot uiterlijk 2023, door het ingenieursbureau in samenwerking met ProRail.

Wat gebeurt er nadat er voor mijn gemeente een geluidsaneringsplan klaarligt?
Dit plan legt ProRail voor aan het ministerie van IenW. Die beoordeelt deze plannen op inhoud en op werkwijze – het proces – en laat ze daarna ter inzage leggen door Bureau Sanering Verkeerslawaai (BSV). Dit betekent dat iedereen daar bezwaar en beroep tegen kan aantekenen. (Zie ook de vraag onder het kopje ‘Inspraak.’)

Wanneer worden de maatregelen tegen geluidoverlast uitgevoerd? We verwachten op zijn vroegst in 2021 te beginnen met de daadwerkelijke saneringsmaatregelen. Meer informatie is per saneringsplan terug te vinden, want in elk saneringsplan moet ProRail aangeven wanneer de maatregel is genomen.

Wanneer zijn de saneringsplannen niet meer terug te draaien, oftewel onherroepelijk geworden?
De maatregelen worden vastgelegd in een ontwerp-saneringsplan. Dit ontwerp-saneringsplan beschrijft welk besluit de minister van plan is te nemen en staat open voor inspraak. Aansluitend volgt de inspraakprocedure. Daarbij is het ontwerp-saneringsplan voor iedereen in te zien. Bent u het niet eens met een maatregel, of met een ander onderdeel van het ontwerp-saneringsplan? Dan kunt u een zogenoemde zienswijze indienen. Daarin licht u toe waarom u het hier niet mee eens bent. De minister weegt de zienswijze mee in het besluit en dit kan leiden tot een aangepast besluit. De minister zal u vervolgens beantwoorden. Als u vindt dat uw zienswijze onvoldoende is behandeld, kunt u binnen 6 weken na de definitieve vaststelling van het saneringsplan beroep aantekenen bij de Raad van State. Dan zal er een uitspraak van de Raad van State volgen.

Wat is een stedenbouwkundige visie en wanneer krijg je daarmee te maken?
Soms kan een gemeente afwijken van de berekende geluidsmaatregelen. Bijvoorbeeld omdat zij de maatregelen, op basis van de stedenbouwkundige visie die de gemeente heeft gemaakt, niet passend vinden in de landelijke of juist stedelijke omgeving. Heeft uw gemeente een stedenbouwkundige visie opgesteld en is deze door ProRail overgenomen? Dan kunt u die visie terugvinden op deze website via tabblad ‘op uw locatie’ en uw adres.

Fasering

Hoe is het MJPG opgebouwd?
De minister en staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) hebben op 21 juni 2018 per brief de Tweede Kamer geïnformeerd over het Meerjarenprogramma Geluidsanering (MJPG). In de brief staat onder meer dat woningen met de hoogste geluidsbelasting (boven 75 decibel) eerst aan bod komen (fase 1). De overige woningen komen daarna aan bod (fase 2). Afhankelijk van het budget dat over is na fase 1, besluit het ministerie van IenW met welke geluidsmaatregel of combinatie van geluidsmaatregelen de overige woningen worden aangepakt.

Inspraak

Wanneer zijn de geluidsaneringsplannen onherroepelijk?
De maatregelen worden in het ontwerpbesluit op het saneringsplan vastgelegd. Aansluitend volgt de inspraakprocedure. Tijdens de inspraakprocedure is het ontwerpbesluit op het saneringsplan voor iedereen in te zien. Bent u het niet eens met de voorgenomen maatregel, of met een ander onderdeel van het saneringsplan? Dan kunt u een zienswijze indienen waarin u onderbouwt waarom u het niet eens bent met de maatregelen. De minister zal deze vervolgens beantwoorden. Als u vindt dat uw zienswijze onvoldoende is behandeld, bestaat de mogelijkheid om binnen 6 weken na de definitieve vaststelling van het saneringsplan beroep aan te tekenen bij de Raad van State. Dan zal er een uitspraak van de Raad van State volgen.

Geen antwoord op uw vraag?

We beantwoorden uw vraag zo snel mogelijk

Meerjarenprogramma Geluidsanering